⁠ 
सोमवार, जुलै 22, 2024

4 कोटी शेतकरी वंचित.. आता पीएम किसान योजनेचा 16 व्या हप्त्याचा लाभ मिळेल की नाही?

जळगावातील बातम्यांसाठी ग्रुप जॉईन करा
WhatsApp Group Join Now
Google News Join Now

जळगाव लाईव्ह न्यूज । ९ फेब्रुवारी २०२४ । पंतप्रधान किसान सन्मान निधी ही सरकारची महत्त्वाची योजना असून या योजनेद्वारे करोडो शेतकऱ्यांना वार्षिक सहा हजार रुपयाची मदत केली जात आहे. दरम्यान, पहिल्या ते आठव्या हप्त्यापर्यंतच्या लाभार्थ्यांची संख्या अंदाजे 12 कोटी होती. परंतु 15 व्या हप्त्याची रक्कम केवळ 8 कोटी शेतकऱ्यांच्या खात्यात पोहोचली. या योजनेतून लाभार्थ्यांची संख्या दिवसेंदिवस कमी होत आहे. आता पीएम किसानचा 16वा लवकरच जमा होणार आहे. मग पुन्हा एकदा लोकांच्या मनात हाच प्रश्न निर्माण होतो की, यावेळी सर्व लाभार्थ्यांना हप्त्याचा लाभ मिळणार की नाही? लाभार्थ्यांची यादी तयार झाल्याचा दावा सूत्रांनी केला आहे. फक्त यादीत दिसणाऱ्या लाभार्थ्यांना 16 व्या हप्त्याचा लाभ मिळेल.

पंतप्रधान किसान सन्मान निधी म्हणजे काय?
पंतप्रधान मोदींनी मागील सरकारमध्येच पीएम किसान सन्मान निधी सुरू केला होता. ही सरकारची महत्त्वाकांक्षी योजना असल्याने खुद्द पंतप्रधान मोदीही त्यावर देखरेख ठेवतात. या योजनेंतर्गत अल्प व अत्यल्प भूधारक शेतकऱ्यांना वार्षिक ६,००० रुपयांचा लाभ दिला जातो. वर्षातील दर तीन महिन्यांनी, पीएम मोदी स्वत: या योजनेचे 2000 रुपये डिजिटल माध्यमातून शेतकऱ्यांच्या खात्यात ट्रान्सफर करतात. याशिवाय योजनेची पात्रताही बरीच चाळण्यात आली आहे. कोणताही करदाता किंवा पीएफ खातेदार किसान योजनेचा लाभ घेऊ शकत नाही.

योजनेचे 15 हप्ते जारी
पंतप्रधान किसान सन्मान निधीचे आतापर्यंत 15 हप्ते जारी करण्यात आले आहेत. पहिल्या हप्त्यापासून आठव्या हप्त्यापर्यंत लाभार्थ्यांच्या संख्येत किंचित चढ-उतार झाले. मात्र यानंतर नवव्या हप्त्यातील लाभार्थ्यांची संख्या सुमारे २ कोटींनी कमी झाली होती. त्यानंतर 11 व्या हप्त्यात शेतकऱ्यांची संख्या सुमारे 3 कोटींनी कमी झाली. 15 व्या हप्त्याबाबत बोलायचे झाले तर, या योजनेचा लाभ केवळ 8 कोटी शेतकऱ्यांच्या खात्यावर पोहोचला होता. म्हणजे 4 कोटी शेतकरी या योजनेच्या लाभापासून वंचित राहिले. आता या योजनेचे पैसे किती शेतकऱ्यांच्या खात्यात पोहोचतील की नाही हे पाहायचे आहे.

फसवणूक कशी वाढली?
प्रत्यक्षात पहिला हप्ता दिल्यानंतरच या योजनेला फसवणुकीचा वास येऊ लागला. मात्र या फसवणुकीची माहिती संबंधित अधिकाऱ्यांपर्यंत पोहोचण्यास दोन-तीन वर्षे लागली. अशा लाखो शेतकरीही या योजनेचा लाभ घेत होते. कोण खरोखर पात्र नाही. कारण सरकारने ही योजना केवळ अल्पभूधारक आणि अल्पभूधारक शेतकऱ्यांसाठी सुरू केली होती. जेणेकरून शेतकऱ्यांना काही फायदा मिळू शकेल. परंतु अशा शेतकऱ्यांनी आपल्या जमिनी विकल्या आहेत. ते शेतकरीही योजनेचा लाभ घेत होते. अनेकजण बनावट शेतकरी असल्याचे भासवून या योजनेचा लाभ घेत होते. एकट्या उत्तर प्रदेशात असे ५० लाखांहून अधिक शेतकरी होते.

10 व्या हप्त्यानंतर नियम अनिवार्य केले
वास्तविक, या योजनेत पारदर्शकता आणण्यासाठी सरकारने असे अनेक नियम लागू केले. प्रत्येक लाभार्थी शेतकऱ्याने त्यांचे पालन करणे आवश्यक होते. पण आजही असे करोडो शेतकरी आहेत. ज्यांनी अद्याप नियमांचे पालन केलेले नाही. त्यामुळे अनेक शेतकरी अजूनही असेच आहेत. ज्यांना योजनेचा लाभ मिळत नाही. सरकारच्या प्रत्येक नियमामागे काही ना काही हेतू असतो असे सांगितले जात आहे.

eKYC करून घेणे
योजनेत पारदर्शकता आणण्यासाठी सरकारने सर्व शेतकऱ्यांना 10 व्या हप्त्यानंतरच eKYC करण्याचे आवाहन केले होते. जेणेकरून कोणताही अपात्र शेतकरी या योजनेचा लाभ घेऊ शकणार नाही. यासाठी सरकारने फेस ॲपही सुरू केले होते. कारण अनेक निरक्षर शेतकरी eKYC करून घेऊ शकले नाहीत. केवळ eKYC सुलभ करण्यासाठी फेस ॲप लाँच करण्यात आले. जेणेकरून प्रत्येक शेतकरी चेहरा दाखवून त्याचे eKYC करू शकेल.

भुलेख पडताळणी
अशा शेतकऱ्यांनी आपल्या जमिनी विकल्या आहेत. असे असूनही आम्हाला योजनेचा लाभ मिळत आहे. अशा शेतकऱ्यांच्या मुसक्या आवळण्यासाठी सरकारने जमिनीच्या नोंदींची पडताळणी करणे बंधनकारक केले होते. जेणेकरून अशा शेतकऱ्यांची ओळख करून त्यांना योजनेच्या लाभापासून वगळण्यात येईल. मात्र अद्यापही कोट्यवधी शेतकरी आहेत ज्यांची भुलेख पडताळणी झाली नाही. त्यामुळे या योजनेचा लाभ शेतकऱ्यांना मिळू शकला नाही. यावेळीही असे ३ कोटींहून अधिक शेतकरी असल्याचे बोलले जात आहे. ज्यांना योजनेचा लाभ मिळणार नाही.

आधार ते खाते लिंक
यानंतर सरकारने शेतकऱ्यांना त्यांचे बँक खाते आधारशी लिंक करण्याचे आवाहनही केले. पण अजूनही असे करोडो शेतकरी आहेत. ज्यांनी खाते आधारशी लिंक केलेले नाही. त्यामुळे ते योजनेच्या लाभापासून वंचित राहत आहेत. तिन्ही कामे करूनही एखादा शेतकरी योजनेच्या लाभापासून वंचित राहिल्यास त्याबाबतचे आवाहन विभागीय अधिकाऱ्यांनी केले आहे. त्याने एकदा त्याची नोंदणी तपासली पाहिजे. जेणेकरून एखाद्याला पीएम फंडाचा लाभ मिळू शकेल.